Produkcja na wymiar Produkcja na wymiar
Produkcja w rekordowym czasieProdukcja w rekordowym czasie
Jakość od 1961 rokuJakość od 1961 roku
Osobista obsługa klientaOsobista obsługa klienta

Glosář environmentálních tvrzení

1. Ogólna uwaga dotycząca oświadczeń środowiskowych

Oświadczenia dotyczące aspektów środowiskowych odnoszą się wyłącznie do wyraźnie wskazanego wariantu produktu, materiału lub wyposażenia oraz do konkretnie opisanego aspektu środowiskowego. Nie stanowią one kompleksowej oceny środowiskowej ani społecznej zrównoważoności produktu lub całego jego cyklu życia.

W zależności od danego oświadczenia środowiskowego mogą mieć znaczenie różne wymagania, metody oceny oraz warunki ramowe. Odpowiednie ograniczenia i podstawy wymaganych dowodów zostały wyjaśnione w odpowiednim wpisie glosariusza.

2. Struktura glosariusza

2.1 Segmenty produktowe

Ponieważ pojęcia związane z aspektami środowiskowymi mogą mieć różne znaczenie i wymagania w zależności od produktu oraz materiału, glosariusz został podzielony według segmentów produktowych:

  1. Torebki stojące, torebki płaskie i opakowania elastyczne
  2. Etykiety
  3. Pudełka składane
  4. Kartony wysyłkowe / tektura falista
  5. Tubki
  6. Ulotki dołączane do opakowań

3. Segment produktowy: Torebki stojące, torebki płaskie i opakowania elastyczne

3.1 Nadające się do recyklingu / możliwość recyklingu

Pojęcia „nadający się do recyklingu” oraz „możliwy do poddania recyklingowi” opisują w tym kontekście przydatność opakowania do procesu recyklingu, w którym odzyskane materiały mogą zostać ponownie wykorzystane jako surowce wtórne w zastosowaniach typowych dla danego materiału. Podczas oceny uwzględniana jest kompletna struktura opakowania.

W przypadku torebek stojących i torebek płaskich, oprócz głównego materiału, na możliwość sortowania i recyklingu mogą wpływać w szczególności warstwy barierowe i powłoki, farby drukarskie i lakiery, kleje oraz dodatkowe elementy, takie jak zamki typu zip lub zamknięcia. Rzeczywista zbiórka, sortowanie i recykling zależą również od przewidzianego sposobu zagospodarowania odpadów i recyklingu oraz od dostępnej infrastruktury recyklingowej. 

Podstawa oświadczenia: ZSVR-Mindeststandard zur Bemessung des recyclinggerechten Designs von Verpackungen – Ausgabe 2025 zawiera własne wymagania dotyczące oceny projektowania opakowań zgodnego z zasadami recyklingu dla elastycznych opakowań PE i PP, w tym torebek, torebek stojących oraz opakowań pouch (załącznik A 2.11 i A 2.13), uwzględniając strukturę materiałową, możliwość sortowania, ścieżkę recyklingu oraz dostępną infrastrukturę recyklingową. W przypadku opakowań elastycznych dodatkowo wykorzystywane są CEFLEX D4ACE Design Choices oraz wytyczne RecyClass Design for Recycling Guidelines dla elastycznych folii PE i elastycznych folii PP do oceny struktury materiałowej oraz elementów opakowania w odpowiednim strumieniu recyklingu.

3.2 Monomateriał / struktura zaprojektowana z myślą o recyklingu

Termin „monomateriał” w odniesieniu do elastycznych opakowań z tworzyw sztucznych oznacza strukturę, w której jeden rodzaj polimeru, taki jak PE lub PP, stanowi zdecydowanie dominujący udział. W kontekście CEFLEX D4ACE dla podejścia opartego na monomateriale przyjmuje się udział przekraczający 95% jednego rodzaju polimeru jako głównego składnika.

Struktura zaprojektowana z myślą o recyklingu uwzględnia dodatkowo kompatybilność zastosowanych materiałów i elementów opakowania z przewidzianym strumieniem recyklingu. Struktura monomateriałowa nie jest zatem automatycznie równoznaczna z możliwością recyklingu. Warstwy barierowe, powłoki, kleje, farby drukarskie, lakiery, zamknięcia oraz inne elementy mogą wpływać na możliwość sortowania i recyklingu.

Podstawa oświadczenia: Określenie „monomateriał” opiera się na specyficznych dla produktu danych dotyczących materiału oraz składzie kompletnej struktury opakowania. CEFLEX D4ACE Guidelines zum Mono-Material-Ansatz oraz aktualne CEFLEX D4ACE Design Choices stanowią źródło wskazówek dotyczących struktur Mono-PE i Mono-PP oraz wpływu dodatkowych elementów opakowania. Wytyczne RecyClass Design for Recycling Guidelines dla elastycznych opakowań PE i elastycznych opakowań PP oceniają skład materiałowy oraz bariery, kleje, zamknięcia, farby drukarskie i inne elementy pod kątem ich kompatybilności z odpowiednim strumieniem recyklingu. Dla Niemiec ZSVR-Mindeststandard zur Bemessung des recyclinggerechten Designs von Verpackungen zawiera własne kryteria oceny dla elastycznych opakowań PE i PP, w tym torebek, torebek stojących oraz opakowań pouch. 

3.3 Zrównoważony / przyjazny dla środowiska / oszczędzający zasoby

Pojęcia „zrównoważony”, „przyjazny dla środowiska” oraz „oszczędzający zasoby” są szeroko rozumianymi oświadczeniami środowiskowymi, które mogą odnosić się do różnych właściwości środowiskowych oraz etapów cyklu życia. W odniesieniu do konkretnego wariantu torebki pojęcia te odnoszą się wyłącznie do wyraźnie wskazanego aspektu środowiskowego, na przykład mniejszego zużycia materiału lub konkretnej ocenionej właściwości związanej z recyklingiem. Na podstawie pojedynczej właściwości środowiskowej nie można wyciągać wniosku o kompleksowej pozytywnej ocenie całej torebki ani całego jej cyklu życia. Takie ograniczenie musi być jasno i wyraźnie wskazane w bezpośrednim otoczeniu samego oświadczenia (np. na tej samej powierzchni opakowania lub w tym samym interfejsie sprzedaży online), aby oświadczenie nie zostało uznane za ogólne oświadczenie środowiskowe w rozumieniu dyrektywy (UE) 2024/825.

Jeżeli oświadczenie jest dodatkowo kwantyfikowane (np. poprzez wartości procentowe dotyczące śladu środowiskowego, oszczędności kosztów lub zużycia zasobów), w bezpośrednim otoczeniu oświadczenia należy wskazać rozpoznawalne i możliwe do zweryfikowania źródło konkretnej podanej wartości. W przypadku braku takiego źródła skwantyfikowane oświadczenie należy usunąć lub zastąpić ogólnym, nieskwantyfikowanym i ściśle określonym sformułowaniem zgodnie z ustępem 1. Uzupełnienie to nie stanowi późniejszego uzasadnienia dla już opublikowanych wartości liczbowych, których źródła nie można odnaleźć (np. „ślad środowiskowy -85%”, „koszty działalności -15%” w artykule dotyczącym monomateriałów) – dla tych wartości nadal pozostaje otwarte wewnętrzne wyszukiwanie źródeł.

Podstawa oświadczenia: Dane oświadczenie opiera się na danych specyficznych dla produktu lub ocenach konkretnego wskazanego aspektu środowiskowego. W przypadku opakowań elastycznych CEFLEX D4ACE Guidelines służą w szczególności do oceny właściwości związanych z recyklingiem i gospodarką obiegu zamkniętego. Wpływ środowiskowy w całym cyklu życia może być oceniany na podstawie LCA Guidance for Flexible Packaging firmy Flexible Packaging Europe. Oświadczenia dotyczące efektywnego wykorzystania zasobów opierają się na odpowiednich danych dotyczących materiału i masy; jako dodatkową podstawę merytoryczną można wykorzystać również badania IFEU dotyczące efektywności wykorzystania zasobów w opakowaniach elastycznych. Pojedyncze wartości skwantyfikowane muszą być dodatkowo potwierdzone konkretnym źródłem rozpoznawalnym w otoczeniu tekstu. 

3.4 Redukcja materiału / mniejsze zużycie materiału

Oświadczenia dotyczące redukcji materiału lub mniejszego zużycia materiału opisują zmniejszenie ilości materiału wykorzystanego do produkcji opakowania w porównaniu z określoną podstawą odniesienia. W przypadku oświadczeń porównawczych lub skwantyfikowanych ilość materiału jest zestawiana na podstawie porównywalnego parametru funkcjonalnego, na przykład przy takiej samej lub porównywalnej ilości napełnienia. Niezbędne funkcje opakowania, w szczególności ochrona zawartości, muszą zostać zachowane.

Mniejsze zużycie materiału opisuje wyłącznie ilość zaoszczędzonego materiału i nie stanowi kompleksowej oceny wpływu środowiskowego opakowania.

W przypadku konkretnych wartości procentowych (np. „do X% mniej materiału”) opakowanie porównawcze musi być wyraźnie wskazane w otoczeniu oświadczenia, a zastosowana wartość musi być możliwa do udowodnienia na podstawie przyjętego badania i nie może pochodzić z innego, niewskazanego obliczenia.

Redukcja masy lub objętości, która jedynie spełnia minimalne wymagania prawne określone w rozporządzeniu (UE) 2025/40 (PPWR) dotyczące minimalizacji masy i objętości (art. 10, załącznik IV), nie może być promowana jako samodzielna, dobrowolna korzyść środowiskowa. Dopuszczalne jest komunikowanie redukcji materiału wykraczającej poza obowiązujący minimalny wymóg prawny, pod warunkiem że taka dodatkowa wartość zostanie wyraźnie wskazana w bezpośrednim otoczeniu oświadczenia.

Podstawa oświadczenia: Oświadczenie opiera się na specyficznych dla produktu danych dotyczących materiału i masy analizowanych wariantów opakowania. W przypadku oświadczeń porównawczych lub skwantyfikowanych dodatkowo uwzględnia się opakowanie porównawcze, funkcjonalny parametr odniesienia oraz wynikającą z niego redukcję materiału. Badanie IFEU „Resource Efficient Packaging” dla Flexible Packaging Europe ocenia efektywność wykorzystania zasobów porównywalnych systemów opakowaniowych na podstawie zużycia materiałów i energii oraz strat materiałowych, wykorzystując między innymi elastyczną torebkę stojącą jako przykład analizy. Dodatkowo dokumentacja Flexible Packaging Europe dotycząca efektywności wykorzystania zasobów w opakowaniach elastycznych wskazuje znaczenie niskiego zużycia materiału i masy opakowania dla tego segmentu produktów. Wymagania dotyczące minimalizacji masy i objętości przy jednoczesnym zachowaniu funkcji opakowania wynikają dodatkowo z rozporządzenia (UE) 2025/40 w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych (PPWR), w szczególności z art. 10 oraz załącznika IV. Rozróżnienie pomiędzy wymaganiem minimalnym wynikającym z przepisów a dobrowolnym działaniem wykraczającym poza ten wymóg opiera się na postanowieniach dyrektywy (UE) 2024/825 wzmacniającej pozycję konsumentów na rzecz transformacji ekologicznej (Empowering Consumers Directive). 

3.5 CO₂e / bilans gazów cieplarnianych / emisje transportowe

CO₂e (ekwiwalenty dwutlenku węgla) to jednostka miary umożliwiająca porównywalne przedstawienie wpływu klimatycznego różnych gazów cieplarnianych. Oświadczenia dotyczące emisji gazów cieplarnianych lub emisji transportowych odnoszą się do określonego zakresu analizy oraz źródeł emisji uwzględnionych w tym zakresie.

Wynik obliczenia emisji gazów cieplarnianych zależy między innymi od określonych granic systemu, przyjętego parametru odniesienia oraz zastosowanych danych i współczynników emisji. W przypadku oświadczeń porównawczych dodatkowo istotna jest przyjęta podstawa porównania. Oświadczenie opisuje wpływ klimatyczny w ramach danego zakresu analizy i nie stanowi kompleksowej oceny innych oddziaływań środowiskowych opakowania.

Zakres analizy może obejmować również oświadczenia dotyczące klienta o charakterze zbliżonym do Scope 3 (np. „…może obniżyć bilans CO₂ przedsiębiorstwa”), pod warunkiem że pozostaje jasne, iż redukcja odnosi się do mniejszego zużycia materiału lub mniejszego nakładu transportowego po stronie przedsiębiorstwa klienta, a nie do samego produktu. Niniejszy wpis nie obejmuje oświadczeń sformułowanych jako zakończone deklaracje neutralności klimatycznej lub kompensacji dotyczące produktu – takie oświadczenia podlegają odrębnemu, zablokowanemu wpisowi „Neutralny klimatycznie” i są z zasady niedopuszczalne.

Podstawa oświadczenia: Dane oświadczenie opiera się na specyficznym dla produktu obliczeniu emisji gazów cieplarnianych z określonym zakresem analizy, granicami systemu, parametrem odniesienia oraz danymi obliczeniowymi. LCA Guidance for Flexible Packaging firmy Flexible Packaging Europe opisuje specjalnie dla opakowań elastycznych sposób określania granic systemu i funkcjonalnych parametrów odniesienia, wybór odpowiednich danych oraz uwzględnianie transportu i emisji gazów cieplarnianych w ramach danego cyklu życia. Dodatkowo badanie porównawcze IFEU dotyczące elastycznych opakowań pouch i alternatywnych systemów opakowaniowych pokazuje, w jaki sposób wpływ klimatyczny oraz transport są uwzględniane w ocenie cyklu życia opakowań w formie torebek i porównywane z funkcjonalnie równoważnymi systemami opakowaniowymi. 

3.6 Obieg materiałów / gospodarka o obiegu zamkniętym

Termin „obieg materiałów” opisuje w tym kontekście drogę, dzięki której możliwe do odzysku materiały opakowaniowe mogą po zbiórce, sortowaniu i recyklingu zostać ponownie wykorzystane jako surowiec. To, czy dana wersja torebki stojącej lub torebki płaskiej nadaje się do takiej ścieżki recyklingu, zależy między innymi od kompletnej struktury opakowania, możliwości sortowania, przewidzianego strumienia recyklingu oraz dostępnej infrastruktury recyklingowej.

Oświadczenie to nie oznacza, że zastosowany materiał jest rzeczywiście w całości lub trwale utrzymywany w zamkniętym obiegu materiałowym ani że zostaje ponownie wykorzystany z zachowaniem tej samej jakości.

Podstawa oświadczenia: Klasyfikacja opiera się na specyficznych dla produktu danych dotyczących materiału oraz ocenie danej wersji opakowania pod kątem przewidzianej ścieżki recyklingu. CEFLEX D4ACE Guidelines dla opakowań elastycznych opisują projektowanie opakowań elastycznych z myślą o zbiórce, sortowaniu i recyklingu w celu ponownego materiałowego wykorzystania odzyskanych materiałów. ZSVR-Mindeststandard 2025 zawiera własne kategorie oceny dla elastycznych opakowań PE i PP, w tym torebek, torebek stojących oraz opakowań pouch, uwzględniając między innymi udział materiałów możliwych do odzysku, możliwość sortowania, ścieżki recyklingu oraz infrastrukturę recyklingową. 

3.7 Utylizacja / żółty pojemnik / zbiórka makulatury

Wskazówki dotyczące utylizacji opisują przewidziany sposób zbiórki dla danej wersji opakowania. W Niemczech puste opakowania z tworzyw sztucznych pochodzące od prywatnych konsumentów końcowych zasadniczo trafiają do systemu zbiórki opakowań lekkich, na przykład do żółtego pojemnika (Gelbe Tonne) lub żółtego worka (Gelber Sack); w zależności od regionu może być również przewidziany pojemnik na materiały nadające się do odzysku.

Puste opakowania wykonane z papieru, tektury lub kartonu są zasadniczo zbierane w ramach zbiórki makulatury. W przypadku papierowych opakowań wielomateriałowych, powłok lub dodatkowych elementów materiałowych przyporządkowanie do przewidzianego systemu zbiórki i recyklingu może się różnić. Decydujące znaczenie mają zatem konkretna struktura opakowania oraz wymagania dotyczące utylizacji obowiązujące dla danej wersji opakowania.

Podstawa oświadczenia: Przyporządkowanie sposobów zbiórki w Niemczech opiera się na aktualnych informacjach Umweltbundesamt dotyczących prawa opakowaniowego i utylizacji opakowań. W celu dodatkowej klasyfikacji specyficznej dla produktu wykorzystywany jest ZSVR-Mindeststandard zur Bemessung des recyclinggerechten Designs von Verpackungen – Ausgabe 2025. Dokument ten zawiera własne kategorie dla elastycznych opakowań PE i PP, w tym torebek, torebek stojących oraz opakowań pouch, a także dla elastycznych opakowań papierowych i papierowych opakowań wielomateriałowych. Konkretne wskazanie dotyczące utylizacji zależy dodatkowo od danych materiałowych oraz pełnej struktury danej wersji opakowania. 

3.8 Bio / produkty ekologiczne

Oznaczenie „Bio” odnosi się w tym kontekście do pakowanego produktu lub do przewidzianego zastosowania opakowania dla produktów ekologicznych. Nie opisuje ono właściwości materiału samego opakowania.

Zastosowanie opakowania do produktów ekologicznych nie oznacza zatem, że sama torebka stojąca lub torebka płaska jest biopochodna, biodegradowalna, kompostowalna lub nadająca się do recyklingu. Pojęcia te opisują odrębne właściwości, które należy oceniać niezależnie.

Podstawa oświadczenia: Stosowanie oznaczeń „Bio” i „Öko” w odniesieniu do produktów podlega rozporządzeniu (UE) 2018/848 w sprawie produkcji ekologicznej i znakowania produktów ekologicznych. Portal informacyjny Ökolandbau.de dotyczący opakowań dla branży ekologicznej wyjaśnia wymagania dotyczące opakowań dla żywności ekologicznej oraz wskazuje, że z ekologicznego charakteru produktu spożywczego zasadniczo nie wynika odpowiednia właściwość materiału opakowania. Rozróżnienie właściwości opakowań takich jak „biopochodny”, „biodegradowalny” i „kompostowalny” jest dodatkowo potwierdzane przez informacje Fachagentur Nachwachsende Rohstoffe dotyczące opakowań z biotworzyw. 

3.9 Wpływy środowiskowe

Termin „wpływy środowiskowe” oznacza w tym kontekście zewnętrzne oddziaływania otoczenia na zawartość opakowania, takie jak tlen, wilgoć lub światło. W zależności od struktury materiałowej właściwości barierowe i ochronne opakowania mogą przyczyniać się do ochrony zawartości przed takimi czynnikami oraz ograniczać pogorszenie aromatu lub jakości produktu.

Oświadczenie to opisuje zatem funkcję ochrony produktu, a nie pozytywny wpływ środowiskowy opakowania.

Podstawa oświadczenia: Dane oświadczenie opiera się na specyficznych dla produktu technicznych danych materiałowych oraz właściwościach barierowych danej wersji opakowania. Przegląd CEFLEX D4ACE „Materials and their Properties” opisuje specjalnie dla materiałów opakowań elastycznych między innymi bariery dla gazów, wilgoci, aromatów oraz światła. Aktualne CEFLEX D4ACE Design Principles potwierdzają znaczenie specyficznych dla produktu funkcji barierowych, takich jak ochrona przed gazami i wilgocią, w przypadku opakowań elastycznych. Dodatkowo LCA Guidance for Flexible Packaging firmy Flexible Packaging Europe opisuje różne właściwości barierowe typowych materiałów stosowanych w opakowaniach elastycznych, między innymi w odniesieniu do wilgoci, gazów, tlenu i światła. 

3.10 Wielokrotnego użytku / nadający się do wielokrotnego użycia

„Wielokrotnego użytku” oznacza opakowanie, które zostało zaprojektowane i wprowadzone do obrotu w taki sposób, aby mogło być używane wielokrotnie oraz aby podczas swojego cyklu życia przechodziło przez kilka cykli użytkowania.

Od tego należy odróżnić możliwość ponownego zamknięcia podczas użytkowania zapakowanego produktu. Zamek typu zip lub zamknięcie strunowe umożliwia wielokrotne otwieranie i zamykanie torebki stojącej lub torebki płaskiej, jednak samo w sobie nie sprawia, że opakowanie staje się opakowaniem wielokrotnego użytku.

Podstawa oświadczenia: Klasyfikacja opakowań wielokrotnego użytku opiera się na wymaganiach rozporządzenia (UE) 2025/40 w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych (PPWR), w szczególności art. 11. Zgodnie z tym rozporządzeniem opakowania wielokrotnego użytku muszą być zaprojektowane z myślą o wielokrotnym użyciu i przechodzeniu przez kilka cykli użytkowania oraz spełniać dodatkowe wymagania dotyczące między innymi opróżniania, ponownego napełniania, bezpieczeństwa, higieny i przygotowania do ponownego użycia. Flexible Packaging Europe opisuje zamki typu zip i porównywalne systemy zamykania stosowane w opakowaniach elastycznych jako funkcje ponownego zamykania („re-closing devices”). Możliwość ponownego zamknięcia konkretnej torebki opiera się dodatkowo na właściwościach technicznych zastosowanego systemu zamykającego. 

3.11 Udział materiału z recyklingu / zawartość recyklatu

Pojęcia „udział materiału z recyklingu”, „zawartość recyklatu” lub „wykonany z materiału pochodzącego z recyklingu” oznaczają w tym kontekście, że opakowanie zostało w całości lub częściowo wykonane z materiału już poddanego recyklingowi (recyklatu post-consumer lub post-industrial). Jest to zatem oświadczenie dotyczące zastosowania materiału w procesie produkcji (właściwość wejściowa). 

Oświadczenie to należy wyraźnie odróżnić od punktu 3.1 „Nadające się do recyklingu / możliwość recyklingu”: punkt 3.1 opisuje zdolność opakowania do poddania go recyklingowi po użyciu (właściwość końca cyklu życia), natomiast punkt 3.11 opisuje, ile materiału pochodzącego z recyklingu znajduje się w samym opakowaniu. Opakowanie może nadawać się do recyklingu bez zawartości recyklatu i odwrotnie. Oba oświadczenia nie mogą być ze sobą mylone ani stosowane zamiennie.

W przypadku torebek stojących i torebek płaskich należy dodatkowo uwzględnić, że zastosowanie recyklatu w elastycznych foliach z tworzyw sztucznych musi być oceniane pod względem technicznym i regulacyjnym inaczej niż w przypadku produktów papierowych lub kartonowych (np. papieru z recyklingu w kartonach wysyłkowych). Podanie konkretnego udziału procentowego musi odnosić się do rzeczywistego udziału recyklatu zastosowanego w danej folii i nie może być bezpośrednio przenoszone z innych segmentów produktowych.

Minimalny udział recyklatu wymagany przepisami prawa (np. zgodnie z rozporządzeniem (UE) 2025/40 w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych, PPWR) nie może być promowany jako samodzielna korzyść środowiskowa, ponieważ spełnienie minimalnych wymagań prawnych nie stanowi dodatkowej korzyści ekologicznej. Dopuszczalne jest natomiast komunikowanie udziału recyklatu przekraczającego obowiązującą minimalną wartość określoną przepisami, pod warunkiem że taki dodatkowy udział zostanie wyraźnie wskazany w bezpośrednim otoczeniu oświadczenia.

Podstawa oświadczenia: DIN EN 15343:2008-02 „Kunststoffe – Kunststoff-Rezyklate – Rückverfolgbarkeit bei der Kunststoffverwertung und Bewertung der Konformität und des Rezyklatgehalts; Deutsche Fassung EN 15343:2007”, RecyClass Recycled Plastic Traceability Certification, ISCC PLUS. Dodatkowo należy uwzględnić wymagania dyrektywy (UE) 2024/825 wzmacniającej pozycję konsumentów na rzecz transformacji ekologicznej (Empowering Consumers Directive), zgodnie z którą oświadczenia środowiskowe nie mogą być formułowane bez odpowiedniego uzasadnienia lub walidacji, a także wymagania rozporządzenia (UE) 2025/40 (PPWR) dotyczące ustawowo określonych minimalnych udziałów materiału z recyklingu. 

4. Segment produktowy: Etykiety

4.1 Nadające się do recyklingu / możliwość recyklingu materiałów etykiet 4.1 Recyclable / Recyclability of Label Materials

Pojęcia „nadający się do recyklingu” i „możliwość recyklingu” opisują w tym kontekście przydatność etykiety do przekazania wraz z powiązanym opakowaniem nośnym (np. butelką, kubkiem, pudełkiem składanym) do procesu recyklingu bez istotnego pogorszenia możliwości sortowania i recyklingu tego opakowania. Podczas oceny etykieta oraz opakowanie nośne są zawsze traktowane jako jeden kompletny system, a nie jako sama etykieta.

W przypadku etykiet na możliwość sortowania i recyklingu całego opakowania mogą wpływać w szczególności sam materiał etykiety (papier lub folia z tworzywa sztucznego), kompatybilność materiału z opakowaniem nośnym (np. etykieta PP na butelce PET jako czynnik zakłócający), rodzaj kleju i możliwość jego usunięcia (właściwości wash-off) w danym procesie recyklingu, rozmiar etykiety lub stopień pokrycia powierzchni opakowania, a także farby drukarskie i ewentualne powłoki. To, czy etykieta jest ostatecznie możliwa do poddania recyklingowi, zależy zatem zawsze od konkretnego połączenia z danym opakowaniem nośnym oraz przewidzianą ścieżką recyklingu.

Podstawa oświadczenia: ZSVR-Mindeststandard zur Bemessung des recyclinggerechten Designs von Verpackungen – Ausgabe 2025 ocenia etykiety jako potencjalny czynnik wpływający na możliwość recyklingu danego opakowania nośnego, między innymi pod kątem kompatybilności materiałowej, możliwości usunięcia oraz stopnia pokrycia powierzchni. RecyClass Design for Recycling Guidelines oceniają dla poszczególnych materiałów nośnych — między innymi butelek PET, folii PE, folii PP, pojemników HDPE oraz pojemników PP — kompatybilność materiału etykiety i kleju z odpowiednim strumieniem recyklingu oraz klasyfikują etykiety, w zależności od wykonania, jako niebudzące zastrzeżeń, zakłócające lub wykluczające możliwość recyklingu. Dodatkowo whitepaper FINAT dotyczący roli etykiet samoprzylepnych w recyklingu PET pokazuje na podstawie danych testowych, jak materiał etykiety, klej i rozmiar wpływają na możliwość recyklingu opakowań PET; FINAT Test Methods dostarczają podstawowych metod badawczych. 

4.2 Papier z recyklingu / materiał z recyklingu / folia z recyklingu

Pojęcia „papier z recyklingu”, „materiał z recyklingu” lub „folia z recyklingu” oznaczają w tym kontekście, że dany materiał etykiety został w całości lub częściowo wykonany z materiału już poddanego recyklingowi (recyklatu post-consumer lub post-industrial). Jest to oświadczenie dotyczące zastosowania materiału w procesie produkcji (właściwość wejściowa), a nie oświadczenie dotyczące możliwości recyklingu etykiety po użyciu.

Oświadczenie to należy wyraźnie odróżnić od punktu 4.1 „Nadające się do recyklingu / możliwość recyklingu materiałów etykiet”: punkt 4.1 opisuje przydatność etykiety (wraz z opakowaniem nośnym) do poddania recyklingowi po użyciu (właściwość końca cyklu życia), natomiast punkt 4.2 opisuje, jaka ilość materiału pochodzącego z recyklingu znajduje się w samym materiale etykiety. Etykieta może nadawać się do recyklingu bez zawartości recyklatu i odwrotnie. Ponadto zastosowanie recyklatu w etykietach papierowych musi być oceniane pod względem technicznym i certyfikacyjnym inaczej niż w przypadku etykiet foliowych z tworzyw sztucznych – podanie konkretnego udziału procentowego musi zawsze odnosić się do rzeczywiście zastosowanego materiału danej wersji etykiety i nie może być bezpośrednio przenoszone na inne typy etykiet.

Podstawa oświadczenia: W przypadku etykiet papierowych Blauer Engel DE-UZ 14b „Fertigerzeugnisse aus Recyclingpapier und -karton” (strona przeglądowa) określa konkretne wymagania dotyczące minimalnego udziału makulatury wymaganego do oznaczenia jako papier z recyklingu. W przypadku etykiet foliowych z tworzyw sztucznych jako podstawy potwierdzenia rzeczywistego udziału zastosowanego recyklatu stosuje się DIN EN 15343:2008-02 dotyczącą identyfikowalności i oceny zawartości recyklatu oraz RecyClass Recycled Plastic Traceability Certification i ISCC PLUS. 

4.3 Etykiety papierowe / bez plastiku

Pojęcia „etykieta papierowa” i „bez plastiku” oznaczają w tym kontekście, że materiał etykiety (facestock) wykonany jest z papieru zamiast z folii z tworzywa sztucznego. Oświadczenie to odnosi się wyłącznie do wskazanego materiału i nie dotyczy automatycznie całej etykiety jako kompletnego systemu.

Oprócz facestock etykieta papierowa zazwyczaj składa się z dodatkowych elementów, takich jak klej, papier podkładowy (liner) oraz ewentualne powłoki lub laminaty, które same mogą zawierać składniki z tworzyw sztucznych. Oświadczenie „bez plastiku” jest zatem dopuszczalne wyłącznie wtedy, gdy wyraźnie odnosi się do konkretnego wskazanego elementu (np. „facestock bez plastiku”) albo gdy rzeczywiście wszystkie elementy etykiety — w tym klej, liner oraz ewentualne powłoki — są wolne od składników z tworzyw sztucznych. Oświadczenie odnoszące się wyłącznie do facestock, ale wywołujące wrażenie, że cała etykieta jest pozbawiona plastiku, stanowi niedopuszczalne oświadczenie dotyczące całego produktu, mimo że rzeczywista korzyść dotyczy wyłącznie jednego elementu.

Podstawa oświadczenia: ZSVR-Mindeststandard 2025 zawiera własne kategorie oceny dla etykiet papierowych oraz materiałów kompozytowych na bazie papieru i uwzględnia pełną strukturę materiałową, w tym kleje i powłoki. Zgodnie z dyrektywą (UE) 2024/825 wzmacniającą pozycję konsumentów na rzecz transformacji ekologicznej (Empowering Consumers Directive) oświadczenia dotyczące całego produktu są niedopuszczalne, jeżeli deklarowana właściwość środowiskowa w rzeczywistości odnosi się wyłącznie do określonego elementu lub aspektu produktu; oświadczenie musi zatem być wyraźnie ograniczone do faktycznie objętego nim elementu (np. facestock), chyba że wszystkie elementy spełniają daną właściwość. 

4.4 Blauer Engel

„Blauer Engel” oznacza niemiecki znak ekologiczny przyznawany przez Federalne Ministerstwo Środowiska i zarządzany przez RAL gGmbH. Stosowanie znaku jest dopuszczalne wyłącznie wtedy, gdy dana etykieta lub zastosowany materiał papierowy albo kartonowy spełnia szczegółowe kryteria przyznania obowiązujące dla odpowiedniej kategorii znaku oraz gdy dostępny jest ważny certyfikat wydany przez właściwą jednostkę certyfikującą.

W przypadku etykiet szczególne znaczenie ma kategoria DE-UZ 14b „Fertigerzeugnisse aus Recyclingpapier und -karton”, która określa minimalny udział makulatury oraz dodatkowe wymagania (np. dotyczące substancji szkodliwych i procesu produkcji). Oświadczenie „Blauer Engel” może odnosić się wyłącznie do konkretnego certyfikowanego materiału lub produktu i nie może być przenoszone na inne, niecertyfikowane warianty etykiet z tego samego asortymentu. Jeżeli certyfikat wygaśnie lub zostanie cofnięty, stosowanie znaku musi zostać natychmiast zakończone.

Podstawa oświadczenia: Kryteria przyznawania Blauer Engel DE-UZ 14b, wersja 6 (strona przeglądowa) określają konkretne wymagania dotyczące udziału makulatury, braku substancji szkodliwych oraz innych kryteriów przyznawania znaku produktom z papieru i kartonu z recyklingu. Zgodnie z dyrektywą (UE) 2024/825 (Empowering Consumers Directive) oświadczenia dotyczące oznaczeń i certyfikacji są dopuszczalne wyłącznie wtedy, gdy opierają się na systemie certyfikacji z publicznie dostępnymi kryteriami lub są przyznawane przez organ publiczny — obydwa warunki spełnia Blauer Engel jako państwowo wspierany znak ekologiczny. 

4.5 FSC / PEFC / certyfikowane włókna papierowe

Pojęcia „FSC” i „PEFC” odnoszą się do certyfikacji łańcucha dostaw (Chain of Custody) włókien papierowych i celulozowych wykorzystywanych do produkcji etykiety. Potwierdzają one, że zastosowane włókna papierowe pochodzą z lasów zarządzanych zgodnie z odpowiednimi standardami Forest Stewardship Council (FSC) lub Programme for the Endorsement of Forest Certification Schemes (PEFC) oraz że możliwość śledzenia pochodzenia włókien w całym łańcuchu dostaw jest w pełni udokumentowana.

Stosowanie logo FSC lub PEFC albo odpowiedniego oznaczenia na etykiecie jest dopuszczalne wyłącznie wtedy, gdy dla konkretnej etykiety lub podstawy materiałowej włókien papierowych dostępny jest ważny certyfikat łańcucha dostaw. W przypadku etykiet umieszczanych na opakowaniu nośnym należy dodatkowo sprawdzić, czy oznaczenie prawidłowo odnosi się do udziału włóknistego samej etykiety i nie wywołuje błędnego wrażenia, że całe opakowanie (łącznie z opakowaniem nośnym) jest certyfikowane, jeśli tak nie jest. Połączenie włókien certyfikowanych i niecertyfikowanych (np. w przypadku certyfikacji materiałów mieszanych) musi być oznaczone zgodnie z odpowiednimi zasadami danego systemu.

Podstawa oświadczenia: FSC Chain of Custody Standard FSC-STD-40-004 V3-1 określa wymagania dotyczące identyfikowalności certyfikowanych włókien oraz prawidłowego stosowania logo FSC; interpretacja FSC Deutschland INT-STD-40-004_67 precyzuje w szczególności zastosowanie w przypadku etykiet umieszczanych na opakowaniach. Dodatkowe wskazówki dotyczące prawidłowego stosowania oznaczeń zawiera przegląd FSC Deutschland dotyczący logo i oznaczeń. W przypadku PEFC obowiązują odpowiednie zasady certyfikacji łańcucha dostaw określone przez Programme for the Endorsement of Forest Certification Schemes. 

4.6 Wash-off / usuwalne etykiety w procesie recyklingu

Pojęcia „Wash-off” i „usuwalne w procesie recyklingu” opisują w tym kontekście właściwość etykiety lub zastosowanego kleju polegającą na całkowitym i bezpozostałościowym oddzieleniu od opakowania nośnego w warunkach występujących w danym zakładzie recyklingu (np. temperatura kąpieli myjącej, wartość pH, czas przebywania). Właściwość ta dotyczy wyłącznie zachowania etykiety i kleju podczas procesu recyklingu opakowania nośnego i należy ją odróżnić od ogólnej możliwości recyklingu samego materiału etykiety (patrz 3.1).

To, czy etykieta rzeczywiście posiada właściwości „Wash-off”, zależy od konkretnej formulacji kleju, materiału etykiety, rozmiaru lub stopnia pokrycia powierzchni oraz specyficznych warunków procesu w danym zakładzie recyklingu. Właściwość Wash-off potwierdzona w warunkach testowych dla określonego strumienia recyklingu (np. recyklingu butelek PET) nie może być automatycznie przenoszona na inne materiały nośne lub procesy recyklingu. Oświadczenie musi zatem wyraźnie odnosić się do konkretnego przetestowanego strumienia recyklingu oraz warunków testowych stanowiących podstawę oceny.

Podstawa oświadczenia: RecyClass Design for Recycling Guidelines oceniają dla poszczególnych materiałów nośnych, między innymi butelek PET, zachowanie klejów etykiet podczas usuwania w określonych warunkach mycia i procesu oraz klasyfikują je jako niebudzące zastrzeżeń, zakłócające lub wykluczające możliwość recyklingu. Whitepaper FINAT dotyczący roli etykiet samoprzylepnych w recyklingu PET dokumentuje na podstawie danych testowych zachowanie różnych kombinacji klejów i etykiet podczas procesu mycia; FINAT Test Methods określają podstawowe metody badawcze służące ocenie właściwości Wash-off. Dodatkowo ZSVR-Mindeststandard 2025 uwzględnia zachowanie podczas usuwania etykiet jako kryterium oceny możliwości recyklingu całego opakowania. 

4.7 Etykiety foliowe z PP, PE, PET lub PVC

Wskazanie odpowiedniego rodzaju polimeru (PP, PE, PET lub PVC) w przypadku etykiet foliowych opisuje materiał, z którego wykonana jest etykieta. To, czy etykieta foliowa jest kompatybilna z recyklingiem wraz z danym opakowaniem nośnym, zależy przede wszystkim od tego, czy rodzaj polimeru etykiety odpowiada rodzajowi polimeru opakowania nośnego lub czy może zostać w danym procesie recyklingu oddzielony albo nie powoduje negatywnego wpływu.

W szczególności etykiety foliowe z PVC są uznawane w niemal wszystkich powszechnie stosowanych strumieniach recyklingu tworzyw sztucznych za istotny czynnik zakłócający, ponieważ PVC nie jest kompatybilny ani z procesami recyklingu PET, ani PE czy PP, a nawet niewielkie ilości mogą pogorszyć jakość całego recyklatu; stosowanie etykiet foliowych z PVC na opakowaniach nośnych nadających się do recyklingu należy zatem zasadniczo ograniczać. W przypadku etykiet foliowych z PET, PE i PP należy dodatkowo uwzględnić, że sama zgodność materiałowa z opakowaniem nośnym (podejście monomateriałowe) nie gwarantuje automatycznie możliwości recyklingu — klej, nadruk, powłoki oraz inne elementy mogą wpływać na sortowanie i recykling pomimo zastosowania tego samego rodzaju polimeru.

Podstawa oświadczenia: RecyClass Design for Recycling Guidelines oceniają dla poszczególnych materiałów nośnych — butelek PET, folii PE, folii PP, pojemników HDPE oraz pojemników PP — kompatybilność danego polimeru etykiety z materiałem nośnym i klasyfikują w szczególności etykiety zawierające PVC jako czynnik zakłócający wykluczający możliwość recyklingu. ZSVR-Mindeststandard 2025 również uwzględnia kompatybilność materiałową etykiety i opakowania nośnego jako kryterium oceny możliwości recyklingu całego opakowania. 

4.8 Wpływy środowiskowe / ludzie, zwierzęta i środowisko

Oświadczenia takie jak „bezpieczne dla ludzi, zwierząt i środowiska” lub „przyjazne dla środowiska” odnoszą się w tym kontekście do bezpieczeństwa materiałowego substancji zawartych w materiałach zastosowanych w etykiecie (facestock, klej, farby drukarskie, powłoki) w odniesieniu do ludzi, zwierząt i środowiska podczas zgodnego z przeznaczeniem użytkowania lub po utylizacji. Oświadczenie to opisuje właściwość dotyczącą bezpieczeństwa materiałowego, a nie ogólny pozytywny wpływ środowiskowy etykiety.

Takie oświadczenie może być stosowane wyłącznie wtedy, gdy zastosowane substancje spełniają odpowiednie wymagania prawa chemicznego i nie zawierają w istotnych ilościach substancji sklasyfikowanych jako wzbudzające szczególnie duże obawy (np. określonych metali ciężkich w farbach drukarskich, PFAS lub innych substancji ograniczonych zgodnie z rozporządzeniem REACH). Oświadczenie musi być również ograniczone do konkretnego zweryfikowanego zakresu zastosowania — ogólne oświadczenie dotyczące bezpieczeństwa nie może być w sposób niedopuszczalny rozszerzane na aspekty, które nie były przedmiotem przeprowadzonej weryfikacji (np. kontakt z żywnością, jeżeli sprawdzono wyłącznie ogólną zgodność z przepisami dotyczącymi chemikaliów).

Podstawa oświadczenia: Bezpieczeństwo materiałowe zastosowanych materiałów podlega wymaganiom rozporządzenia (WE) nr 1907/2006 dotyczącego rejestracji, oceny, udzielania zezwoleń i ograniczeń w zakresie chemikaliów (REACH), które określa między innymi ograniczenia dotyczące substancji wzbudzających szczególnie duże obawy (SVHC) w załączniku XVII oraz obowiązki dotyczące zgłaszania i przekazywania informacji. Jeżeli etykieta jest stosowana na opakowaniach przeznaczonych do kontaktu z żywnością, należy dodatkowo uwzględnić szczegółowe wymagania dotyczące materiałów przeznaczonych do kontaktu z żywnością; wymagania te muszą zostać wykazane oddzielnie i nie są automatycznie objęte ogólną zgodnością z rozporządzeniem REACH. 

4.9 Odporność na wpływy środowiskowe (etykiety foliowe)

Termin „odporność na wpływy środowiskowe” oznacza w tym kontekście fizyczną i chemiczną odporność samej etykiety foliowej na oddziaływania zewnętrzne, takie jak wilgoć, woda, kwasy, chemikalia, promieniowanie UV lub substancje tłuste. Właściwość ta dotyczy trwałości i funkcjonalności etykiety w przewidzianym okresie użytkowania i nie stanowi pozytywnego wpływu środowiskowego etykiety, lecz wyłącznie właściwość materiałową.

Rzeczywista odporność zależy od zastosowanego rodzaju polimeru (np. PP, PE, PET), grubości materiału, ewentualnych lakierów ochronnych lub laminatów oraz systemu klejącego. Ogólne oświadczenie takie jak „odporna na warunki atmosferyczne” lub „odporna na wpływy środowiskowe” jest dopuszczalne wyłącznie wtedy, gdy odnosi się do rzeczywiście sprawdzonych oddziaływań i warunków testowych (np. konkretnego czasu ekspozycji na promieniowanie UV, klasy chemikaliów, zakresu temperatur); należy unikać niesprecyzowanych ogólnych oświadczeń bez odniesienia do podstawowych warunków badań. Właściwość ta musi być również wyraźnie odróżniona od bezpieczeństwa materiałowego wobec ludzi, zwierząt i środowiska (patrz 4.8) — w tym przypadku chodzi o odporność materiału, a nie o jego bezpieczeństwo toksykologiczne.

Podstawa oświadczenia: Dane oświadczenie opiera się na specyficznych dla produktu technicznych danych materiałowych zastosowanej etykiety oraz wynikach badań dotyczących odporności na chemikalia, wilgoć i promieniowanie UV. FINAT Test Methods określają uznane metody badań służące ocenie odporności materiałów etykiet samoprzylepnych, między innymi na warunki atmosferyczne i chemikalia. Karty techniczne producentów zastosowanych materiałów foliowych stanowią dodatkową, specyficzną dla produktu podstawę potwierdzenia dla konkretnie sprawdzonych oddziaływań i warunków. 

4.10 Zrównoważone / przyjazne dla środowiska etykiety

Pojęcia „zrównoważony”, „przyjazny dla środowiska” i „oszczędzający zasoby” są szeroko rozumianymi oświadczeniami środowiskowymi, które mogą odnosić się do różnych właściwości środowiskowych oraz etapów cyklu życia. W odniesieniu do konkretnej wersji etykiety pojęcia te odnoszą się zatem wyłącznie do wyraźnie wskazanego aspektu środowiskowego, na przykład mniejszego zużycia materiału, określonego udziału materiału pochodzącego z recyklingu lub konkretnej właściwości związanej z recyklingiem. Takie ograniczenie musi być jasno i wyraźnie wskazane w bezpośrednim otoczeniu samego oświadczenia (np. na tej samej etykiecie lub w tym samym interfejsie sprzedaży online), aby oświadczenie nie było traktowane jako ogólne oświadczenie środowiskowe w rozumieniu dyrektywy (UE) 2024/825. Z pojedynczej właściwości środowiskowej nie można wyprowadzać kompleksowej pozytywnej oceny całej etykiety ani jej pełnego cyklu życia.

Jeżeli oświadczenie jest dodatkowo kwantyfikowane (np. poprzez wartości procentowe dotyczące udziału materiału z recyklingu, oszczędności materiału lub zużycia zasobów), w bezpośrednim otoczeniu oświadczenia należy wskazać rozpoznawalne i możliwe do zweryfikowania źródło konkretnej wartości. Jeżeli takie źródło nie istnieje, kwantyfikowane oświadczenie należy usunąć albo zastąpić ogólnym, niekwantyfikowanym i ściśle ograniczonym sformułowaniem zgodnie z ustępem 1.

Podstawa oświadczenia: Dane oświadczenie opiera się na specyficznych dla produktu danych lub ocenach konkretnego wskazanego aspektu środowiskowego. W przypadku etykiet RecyClass Design for Recycling Guidelines oraz ZSVR-Mindeststandard 2025 służą w szczególności do oceny właściwości związanych z możliwością recyklingu i udziałem materiału z recyklingu. Zgodnie z dyrektywą (UE) 2024/825 wzmacniającą pozycję konsumentów na rzecz transformacji ekologicznej (Empowering Consumers Directive) niekwalifikowane ogólne oświadczenia środowiskowe są zasadniczo niedopuszczalne, chyba że zostanie wykazane uznane i istotne osiągnięcie środowiskowe, na przykład poprzez rozporządzenie (WE) nr 66/2010 w sprawie oznakowania ekologicznego UE lub uznany system oznakowania ekologicznego zgodny z EN ISO 14024 — chyba że oświadczenie zostanie wyraźnie ograniczone do konkretnego aspektu środowiskowego zgodnie z ustępem 1. Pojedyncze wartości kwantyfikowane muszą dodatkowo zostać potwierdzone konkretnym źródłem rozpoznawalnym w otoczeniu tekstowym oświadczenia. 

5. Segment produktowy: Pudełka składane

5.1 Nadające się do recyklingu / możliwość recyklingu pudełek składanych

Pojęcia „nadający się do recyklingu” i „możliwość recyklingu” oznaczają w tym kontekście przydatność pudełka składanego do procesu recyklingu, w którym odzyskane włókna papierowe mogą zostać ponownie wykorzystane jako surowce wtórne w zastosowaniach typowych dla danego materiału. Podczas oceny uwzględniana jest pełna struktura kartonu, a nie wyłącznie główny składnik włóknisty.

W przypadku pudełek składanych na możliwość sortowania i recyklingu mogą wpływać w szczególności lakiery ochronne, laminaty ochronne (matowe/błyszczące/soft-touch), tłoczenia folią na gorąco, kleje oraz funkcjonalne warstwy barierowe (np. zapewniające ochronę przed żywnością lub wilgocią). W szczególności laminaty i powłoki z tworzyw sztucznych mogą, w zależności od udziału materiałowego i możliwości ich oddzielenia, działać jako czynnik zakłócający w procesie recyklingu papieru. Rzeczywista zbiórka, sortowanie i recykling zależą ponadto od przewidzianej ścieżki utylizacji oraz dostępnej infrastruktury recyklingowej.

Podstawa oświadczenia: ZSVR-Mindeststandard zur Bemessung des recyclinggerechten Designs von Verpackungen – Ausgabe 2025 zawiera własne kryteria oceny dla opakowań papierowych, kartonowych i tekturowych, w tym pudełek składanych, oraz uwzględnia strukturę materiałową, powłoki, laminaty i możliwość sortowania. 4evergreen Circularity by Design Guideline for Paper-Based Packaging, Version 4 / 2026 dodatkowo ocenia możliwość recyklingu opakowań na bazie włókien, uwzględniając kombinacje materiałów, warstwy barierowe i kleje w europejskim strumieniu recyklingu makulatury. Krótki raport FFI/PTS dotyczący możliwości recyklingu różnych kombinacji materiałowych pudełek składanych analizuje na podstawie danych testowych, w jaki sposób różne uszlachetnienia i kombinacje materiałów wpływają na możliwość recyklingu pudełek składanych. Dodatkowo stanowisko ECMA dotyczące możliwości recyklingu pudełek składanych i funkcjonalnych barier odnosi się do kompatybilności funkcjonalnych warstw barierowych z procesem recyklingu papieru. 

5.2 Karton z recyklingu / wysoki udział makulatury

Pojęcia „karton z recyklingu” i „wysoki udział makulatury” oznaczają w tym kontekście, że karton zastosowany do produkcji pudełka składanego został w całości lub częściowo wykonany z już przetworzonej makulatury (włókien wtórnych). Jest to oświadczenie dotyczące zastosowania materiału podczas produkcji (właściwość wejściowa), a nie oświadczenie dotyczące możliwości recyklingu pudełka składanego po użyciu.

Oświadczenie to należy wyraźnie odróżnić od punktu 1 „Nadające się do recyklingu / możliwość recyklingu pudełek składanych”: punkt 1 opisuje przydatność pudełka składanego do recyklingu po użyciu (właściwość końca cyklu życia), natomiast punkt 2 opisuje ilość już przetworzonej makulatury zawartej w samym materiale kartonowym. Pudełko składane może nadawać się do recyklingu bez znaczącego udziału makulatury i odwrotnie. W przypadku Labelprint24 dotyczy to w szczególności kartonów z włókien wtórnych (GD1, GD2, GD3, GT) w odróżnieniu od kartonów z włókien pierwotnych (GC1, GC2, GGZ, GZ), wykonanych głównie ze świeżych włókien drzewnych i celulozowych. Wskazanie konkretnego udziału makulatury musi zawsze odnosić się do faktycznie zastosowanego rodzaju kartonu i nie może być automatycznie przenoszone na inne rodzaje kartonu z tego samego asortymentu.

Podstawa oświadczenia: Dla zastosowanego surowca kartonowego może zasadniczo istnieć certyfikacja zgodna z DE-UZ 14a; jednak gotowe pudełko składane jako produkt opakowaniowy nie podlega zakresowi osobnego oznaczenia Blauer Engel. Podstawę potwierdzenia stanowią zatem przede wszystkim katalog rodzajów kartonów składanych FFI oraz ZSVR-Mindeststandard 2025. Katalog rodzajów FFI dla kartonów składanych dokumentuje właściwości techniczne i strukturę włóknistą powszechnie stosowanych rodzajów kartonów z włókien pierwotnych i wtórnych (m.in. GC1, GC2, GD1, GD2, GD3, GT), stanowiąc tym samym specyficzną dla produktu podstawę potwierdzenia dla danego rodzaju kartonu. Dodatkowo ZSVR-Mindeststandard 2025 zawiera własne kategorie oceny dla opakowań papierowych i kartonowych o różnym udziale makulatury. 

5.3 Karton trawiasty / karton naturalny

Pojęcia „karton trawiasty” i „karton naturalny” oznaczają specjalne rodzaje kartonu, które różnią się od standardowych kartonów z włókien pierwotnych i wtórnych pod względem składu włókien oraz wyglądu. Karton trawiasty składa się z mieszanki włókien wtórnych i włókien trawy i jest często promowany za pomocą oświadczeń takich jak „nadający się do recyklingu” lub „kompostowalny”; karton naturalny składa się z mieszanki włókien wtórnych i pierwotnych o brązowym, szorstkim wyglądzie.

Pojęcia te wymagają zróżnicowanej oceny: „nadający się do recyklingu” odnosi się do przydatności do recyklingu papieru i należy go oceniać analogicznie do punktu 1. „Kompostowalny” należy rozpatrywać niezależnie od tego i może być deklarowany wyłącznie wtedy, gdy dostępne jest badanie zgodne z uznanym standardem kompostowalności; samo zastosowanie włókien trawy nie stanowi podstawy do uznania kompostowalności w rozumieniu prawnym. Obie właściwości muszą być potwierdzane oddzielnie i nie mogą być ze sobą mieszane, ponieważ pudełko składane może nadawać się do recyklingu bez możliwości kompostowania i odwrotnie.

Podstawa oświadczenia: Sekcja „Base material and alternative fibres” dokumentu 4evergreen Circularity by Design Guideline for Paper-Based Packaging, Version 4 / 2026 ocenia zastosowanie alternatywnych źródeł włókien, takich jak włókna trawy, pod kątem ich kompatybilności z istniejącym europejskim strumieniem recyklingu makulatury. Komunikat prasowy Fachagentur Nachwachsende Rohstoffe (FNR) dotyczący innowacyjnych rodzajów papieru klasyfikuje papier z włóknami trawy jako alternatywne źródło włókien przyczyniające się do bardziej oszczędnego wykorzystania zasobów. W przypadku oświadczenia „kompostowalny” dodatkowo wymagane jest badanie i certyfikacja zgodnie z uznanym standardem kompostowalności (np. EN 13432); odpowiednie potwierdzenie dla konkretnego zastosowanego rodzaju kartonu musi zostać przedstawione oddzielnie i wykracza poza wskazane tutaj źródła. 

5.4 FSC / PEFC / certyfikowane włókna papierowe

Pojęcia „FSC” i „PEFC” odnoszą się do certyfikacji łańcucha dostaw (Chain of Custody) włókien papierowych i celulozowych wykorzystywanych w materiale kartonowym pudełka składanego. Potwierdzają one, że zastosowane włókna papierowe pochodzą z lasów zarządzanych zgodnie z odpowiednimi standardami Forest Stewardship Council (FSC) lub Programme for the Endorsement of Forest Certification Schemes (PEFC) oraz że identyfikowalność włókien w całym łańcuchu dostaw jest w pełni udokumentowana.

Stosowanie logo FSC lub PEFC albo odpowiedniego oznaczenia na pudełku składanym jest dopuszczalne wyłącznie wtedy, gdy dla konkretnego produktu lub podstawy materiałowej włókien papierowych dostępny jest ważny certyfikat łańcucha dostaw. W przypadku FSC należy dodatkowo rozróżnić warianty oznaczeń „FSC 100%”, „FSC Mix” i „FSC Recycled”, które wymagają odpowiednich udziałów włókien certyfikowanych, mieszanych lub pochodzących z recyklingu; zastosowane oznaczenie musi odpowiadać rzeczywistemu składowi włóknistemu użytego kartonu. Szczególne znaczenie ma to w przypadku kartonów z włókien pierwotnych (np. GC1, GC2), ponieważ materiały te zazwyczaj zawierają znaczący udział włókien pierwotnych.

Podstawa oświadczenia: FSC Chain of Custody Standard FSC-STD-40-004 V3-1 określa wymagania dotyczące identyfikowalności certyfikowanych włókien; przegląd FSC Deutschland dotyczący papieru i opakowań oraz przegląd wariantów oznaczeń FSC 100%, FSC Mix i FSC Recycled precyzują prawidłowe zastosowanie i rozróżnienie poszczególnych oznaczeń. W przypadku PEFC obowiązują odpowiednie zasady certyfikacji łańcucha dostaw zgodnie z przeglądem PEFC dotyczącym opakowań oraz dokumentacją techniczną PEFC dotyczącą wymagań Chain of Custody. 

5.5 Powłoki, laminaty i uszlachetnienia

Pudełka składane mogą być wyposażone w różne rodzaje uszlachetnień, w tym lakiery ochronne (matowe/błyszczące, opcjonalnie z pozostawieniem obszarów bez lakieru na datę/kod), laminaty ochronne (matowe/błyszczące/soft-touch), tłoczenia folią na gorąco (złote/srebrne/brązowe) oraz elementy alfabetu Braille’a dla osób niewidomych. Uszlachetnienia te pełnią przede wszystkim funkcję ochronną lub dekoracyjną i same w sobie nie stanowią oświadczenia środowiskowego. Ich zastosowanie może jednak wpływać na możliwość recyklingu pudełka składanego w rozumieniu punktu 1 i dlatego musi być uwzględniane przy każdym oświadczeniu dotyczącym możliwości recyklingu.

W szczególności wielkopowierzchniowe laminaty z tworzyw sztucznych lub tłoczenia folią na gorąco o wysokiej zawartości metalu mogą, w zależności od udziału powierzchniowego i możliwości oddzielenia, działać jako czynnik zakłócający w procesie recyklingu papieru, podczas gdy cienkie, możliwe do usunięcia lakiery ochronne są zazwyczaj uznawane za niebudzące zastrzeżeń. Ogólne oświadczenie dotyczące możliwości recyklingu uszlachetnionego pudełka składanego jest zatem dopuszczalne wyłącznie wtedy, gdy konkretna kombinacja uszlachetnień została odpowiednio sprawdzona lub oceniona; przeniesienie oceny z wersji nieuszlachetnionej na uszlachetnioną wersję tego samego rodzaju kartonu nie jest automatycznie dopuszczalne.

Podstawa oświadczenia: ZSVR-Mindeststandard 2025 uwzględnia powłoki, laminaty i uszlachetnienia jako czynniki wpływające na możliwość recyklingu opakowań papierowych i kartonowych. 4evergreen Circularity by Design Guideline for Paper-Based Packaging, Version 4 / 2026 ocenia wpływ powłok, laminatów i uszlachetnień druku na jakość recyklatu w europejskim strumieniu recyklingu makulatury. Krótki raport FFI/PTS dotyczący możliwości recyklingu różnych kombinacji materiałowych pudełek składanych dostarcza w tym zakresie danych testowych dotyczących różnych rodzajów uszlachetnień. Dodatkowo stanowisko ECMA dotyczące możliwości recyklingu pudełek składanych i funkcjonalnych barier odnosi się szczegółowo do kompatybilności funkcjonalnych powłok z procesem recyklingu papieru. 

5.6 Kontakt z żywnością

Oświadczenia dotyczące przydatności pudełka składanego do kontaktu z żywnością odnoszą się w tym kontekście do właściwości materiałowych zastosowanego kartonu umożliwiających bezpośredni lub pośredni kontakt z żywnością bez uwalniania składników w ilościach szkodliwych dla zdrowia lub w sposób powodujący niedopuszczalną zmianę smaku, zapachu lub składu żywności. Oświadczenie to stanowi właściwość dotyczącą bezpieczeństwa materiałowego, a nie oświadczenie środowiskowe.

Przydatność do kontaktu z żywnością może być deklarowana wyłącznie wtedy, gdy zastosowany karton oraz wszystkie elementy mające kontakt z żywnością (np. wewnętrzna powłoka, farby drukarskie w przypadku nadruku wewnętrznego) spełniają odpowiednie wymagania oraz zostało to potwierdzone odpowiednimi deklaracjami zgodności lub dokumentacją badań dostawcy materiału. Oświadczenie musi być również ograniczone do konkretnego zweryfikowanego zakresu zastosowania — w szczególności należy rozróżnić, czy pudełko składane jest stosowane jako opakowanie pierwotne z bezpośrednim kontaktem z żywnością, czy jako opakowanie wtórne bez bezpośredniego kontaktu, ponieważ wiążą się z tym różne wymagania.

Podstawa oświadczenia: Rozporządzenie (WE) nr 1935/2004 w sprawie materiałów i wyrobów przeznaczonych do kontaktu z żywnością określa podstawowe wymagania dotyczące bezpieczeństwa i obojętności materiałów przeznaczonych do kontaktu z żywnością. Dodatkowo Rozporządzenie (WE) nr 2023/2006 w sprawie dobrej praktyki produkcyjnej dotyczącej materiałów i wyrobów przeznaczonych do kontaktu z żywnością określa wymagania dotyczące procesu produkcji. W szczególności dla kartonu przeznaczonego do pudełek składanych ECMA GMP 2.1 Food Safety Standard określa branżowe wymagania dobrej praktyki produkcyjnej dla kartonu przeznaczonego do kontaktu z żywnością. 

5.7 Wpływy środowiskowe / człowiek, zwierzęta i środowisko

Oświadczenia takie jak „chroni przed czynnikami zewnętrznymi” lub „odporność na wodę, kurz, światło lub zarysowania” opisują w tym kontekście fizyczną funkcję ochronną pudełka składanego przed czynnikami zewnętrznymi oddziałującymi na zapakowany produkt podczas transportu, przechowywania i sprzedaży. Oświadczenie to opisuje funkcję ochrony produktu, a nie pozytywny wpływ pudełka składanego na środowisko.

Rzeczywista funkcja ochronna zależy od zastosowanej konstrukcji kartonu, gramatury, ewentualnych lakierów lub laminatów ochronnych oraz rodzaju konstrukcji (np. zamknięcia z całkowicie zachodzącymi na siebie klapami w porównaniu z prostą klapą wsuwaną). Ogólne oświadczenie dotyczące ochrony jest dopuszczalne wyłącznie wtedy, gdy odnosi się do rzeczywistych czynników zewnętrznych istotnych dla przewidzianego zastosowania (np. ochrona przed wilgocią w przypadku produktów spożywczych, ochrona przed zarysowaniami w przypadku opakowań kosmetycznych); należy unikać niesprecyzowanych, ogólnych oświadczeń bez odniesienia do konkretnego przeznaczenia. Właściwość ta musi być również wyraźnie odróżniona od przydatności do kontaktu z żywnością (zob. punkt 7) — chodzi tutaj o mechaniczną lub fizyczną funkcję ochronną, a nie o bezpieczeństwo materiałowe w przypadku bezpośredniego kontaktu.

Podstawa oświadczenia: Dane oświadczenie opiera się na specyficznych dla produktu danych technicznych dotyczących zastosowanej konstrukcji kartonu (gramatura, struktura warstw, powłoka) oraz wybranego rodzaju konstrukcji. Dla tego punktu nie zidentyfikowano żadnej szczegółowej, publicznie dostępnej normy; podstawę potwierdzenia stanowią zatem karty techniczne producentów zastosowanych rodzajów kartonu (zob. katalog rodzajów FFI dla kartonów składanych) oraz badania specyficzne dla produktu dotyczące konkretnej deklarowanej właściwości ochronnej. 

5.8 Wielokrotnego użytku / ponownie zamykane

„Wielokrotnego użytku” oznacza opakowanie, które zostało zaprojektowane i wprowadzone do obrotu z myślą o wielokrotnym użyciu oraz realizowaniu wielu cykli w trakcie swojego cyklu życia. Należy odróżnić od tego możliwość ponownego zamknięcia opakowania podczas użytkowania zapakowanego produktu.

W przypadku pudełek składanych elementy konstrukcyjne, takie jak zamknięcie klapowe, klapa wsuwana z nacięciami blokującymi lub języczkiem zamykającym albo dno wsuwane, umożliwiają wielokrotne otwieranie i zamykanie pudełka podczas użytkowania (np. w przypadku pudełek na woreczki z dnem wsuwanym lub pudełek składanych). Możliwość ponownego zamknięcia pudełka nie czyni go jednak sama w sobie opakowaniem wielokrotnego użytku w rozumieniu przepisów. Oświadczenie „wielokrotnego użytku” jest dopuszczalne wyłącznie wtedy, gdy pudełko składane jest rzeczywiście zaprojektowane do wielu cykli i spełnia określone w tym celu dodatkowe wymagania; sama możliwość ponownego zamknięcia podczas pierwszego użycia musi być odpowiednio określona (np. „ponownie zamykane” zamiast „wielokrotnego użytku”).

Podstawa oświadczenia: Klasyfikacja opakowań wielokrotnego użytku opiera się na wymaganiach rozporządzenia (UE) 2025/40 w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych (PPWR), w szczególności art. 11. Opakowania wielokrotnego użytku muszą być zaprojektowane z myślą o wielokrotnym użyciu i wielu cyklach oraz spełniać dodatkowe wymagania dotyczące m.in. opróżniania, ponownego napełniania, bezpieczeństwa, higieny i ponownego przygotowania do użycia. Wytyczne Komisji Europejskiej dotyczące PPWR z 2026 r. doprecyzowują rozróżnienie między możliwością ponownego zamknięcia podczas użytkowania a rzeczywistą możliwością wielokrotnego użycia w rozumieniu rozporządzenia. 

5.9 Zrównoważone / przyjazne dla środowiska pudełka składane

Pojęcia „zrównoważony”, „przyjazny dla środowiska” i „oszczędzający zasoby” są szeroko rozumianymi oświadczeniami środowiskowymi, które mogą odnosić się do różnych właściwości środowiskowych oraz etapów cyklu życia. W odniesieniu do pudełka składanego pojęcia te odnoszą się zatem wyłącznie do wyraźnie wskazanego aspektu środowiskowego, na przykład określonego udziału makulatury, certyfikacji włókien lub konkretnej właściwości związanej z recyklingiem. Takie ograniczenie musi być jasno i wyraźnie wskazane w bezpośrednim otoczeniu samego oświadczenia (np. na tej samej powierzchni opakowania lub w tym samym interfejsie sprzedaży online), aby oświadczenie nie było traktowane jako ogólne oświadczenie środowiskowe w rozumieniu dyrektywy (UE) 2024/825. Z pojedynczej właściwości środowiskowej nie można wyprowadzać kompleksowej pozytywnej oceny całego pudełka składanego ani jego pełnego cyklu życia.

Jeżeli oświadczenie jest dodatkowo kwantyfikowane (np. poprzez wartości procentowe dotyczące śladu węglowego, udziału makulatury lub oszczędności materiału), w bezpośrednim otoczeniu oświadczenia należy wskazać rozpoznawalne i możliwe do zweryfikowania źródło konkretnej wartości. Jeżeli takie źródło nie istnieje, kwantyfikowane oświadczenie należy usunąć albo zastąpić ogólnym, niekwantyfikowanym i ściśle ograniczonym sformułowaniem zgodnie z ustępem 1.

Podstawa oświadczenia: Dane oświadczenie opiera się na specyficznych dla produktu danych lub ocenach konkretnego wskazanego aspektu środowiskowego. W przypadku pudełek składanych ZSVR-Mindeststandard 2025 oraz 4evergreen Circularity by Design Guideline, Version 4 / 2026 służą w szczególności do oceny właściwości związanych z recyklingiem i włóknami. Oświadczenia dotyczące śladu węglowego mogą być oceniane w ujęciu branżowym dla opakowań na bazie kartonu na podstawie Pro Carton Carbon Footprint Report 2025. Zgodnie z dyrektywą (UE) 2024/825 wzmacniającą pozycję konsumentów na rzecz transformacji ekologicznej (Empowering Consumers Directive) niekwalifikowane ogólne oświadczenia środowiskowe są zasadniczo niedopuszczalne, chyba że zostanie wykazane uznane i istotne osiągnięcie środowiskowe, na przykład poprzez rozporządzenie (WE) nr 66/2010 w sprawie oznakowania ekologicznego UE lub uznany system oznakowania ekologicznego zgodny z EN ISO 14024 — chyba że oświadczenie zostanie wyraźnie ograniczone do konkretnego aspektu środowiskowego zgodnie z ustępem 1. Pojedyncze wartości kwantyfikowane muszą dodatkowo zostać potwierdzone konkretnym źródłem rozpoznawalnym w otoczeniu tekstowym oświadczenia. 

6. Segment produktowy: Kartony wysyłkowe

6.1 Możliwość recyklingu kartonów wysyłkowych z tektury falistej

Pojęcia „nadający się do recyklingu” i „możliwość recyklingu” oznaczają w tym kontekście przydatność kartonu wysyłkowego z tektury falistej do recyklingu makulatury, w ramach którego odzyskane włókna mogą zostać ponownie wykorzystane jako surowce wtórne. Podczas oceny uwzględniana jest pełna struktura tektury falistej, w tym warstwa pokryciowa, warstwa falista oraz ewentualne powłoki lub laminaty.

W przypadku kartonów wysyłkowych na możliwość sortowania i recyklingu mogą wpływać w szczególności lakiery ochronne, laminaty ochronne, laminowany nadruk (w przypadku którego warstwa pokryciowa jest zadrukowywana oddzielnie metodą offsetową, a dopiero następnie łączona z tekturą falistą), kleje oraz taśmy klejące. Ponieważ tektura falista z reguły już na początku stanowi bardzo jednorodny materiał papierowy, zazwyczaj uznaje się ją za materiał bezproblemowy w recyklingu makulatury; rzeczywista klasyfikacja zależy jednak od konkretnego wykonania oraz dostępnej infrastruktury recyklingowej.

Podstawa oświadczenia: ZSVR-Mindeststandard zur Bemessung des recyclinggerechten Designs von Verpackungen – Ausgabe 2025 zawiera własne kryteria oceny dla opakowań z tektury falistej. FEFCO Corrugated Packaging Recyclability Guidelines 2025 oraz powiązany FEFCO-Factsheet dotyczący możliwości recyklingu oceniają z perspektywy branżowej kompatybilność powłok, laminatów i klejów z europejskim strumieniem recyklingu makulatury dla tektury falistej. 4evergreen Recyclability Evaluation Protocol oraz Cepi Recyclability Laboratory Test Method, Version 3, 2025 dostarczają podstawowych metod badawczych służących do określania możliwości recyklingu opakowań na bazie włókien. Dodatkowo Umweltbundesamt informacje dotyczące opakowań wysyłkowych informuje o obowiązujących w Niemczech ścieżkach utylizacji i recyklingu. 

6.2 Udział włókien pochodzących z recyklingu w tekturze falistej

Pojęcie „udział włókien pochodzących z recyklingu” oznacza w tym kontekście ilość już przetworzonej makulatury zawartej w tekturze falistej zastosowanej do produkcji kartonu wysyłkowego. Jest to oświadczenie dotyczące zastosowania materiału podczas produkcji (właściwość wejściowa), a nie oświadczenie dotyczące możliwości recyklingu po użyciu (zob. punkt 6.1).

W praktyce tektura falista często już w znacznym stopniu składa się z włókien wtórnych, ponieważ makulatura jest podstawowym surowcem dla przemysłu tektury falistej. Konkretna wartość procentowa udziału włókien pochodzących z recyklingu musi zawsze odnosić się do faktycznie zastosowanego rodzaju tektury falistej (warstwa pokryciowa i warstwa falista mogą zawierać różne udziały włókien) i nie może być automatycznie odnoszona do całego asortymentu.

Podstawa oświadczenia: Dane FEFCO dotyczące produkcji papieru, FEFCO European Database for Corrugated Board Life Cycle Studies oraz powiązana baza danych FEFCO LCA dotycząca danych wejściowych dokumentują typowe dla branży udziały włókien oraz ich pochodzenie w przypadku tektury falistej. 

6.3 FSC / PEFC / certyfikowane włókna papierowe

Pojęcia „FSC” i „PEFC” odnoszą się do certyfikacji łańcucha dostaw (Chain of Custody) włókien papierowych i celulozowych wykorzystywanych w części tektury falistej wykonanej z włókien pierwotnych. Potwierdzają one, że zastosowane włókna papierowe pochodzą z lasów zarządzanych w sposób zrównoważony oraz że możliwość prześledzenia pochodzenia włókien w całym łańcuchu dostaw jest w pełni udokumentowana.

Stosowanie logo FSC lub PEFC na kartonie wysyłkowym jest dopuszczalne wyłącznie wtedy, gdy dla danego produktu dostępny jest ważny certyfikat Chain of Custody. Ponieważ tektura falista często zawiera mieszany udział włókien pierwotnych i wtórnych, należy wybrać odpowiedni wariant oznakowania (np. „FSC Mix” zamiast „FSC 100 %”) zgodnie z rzeczywistym składem włókien.

Podstawa oświadczenia: FSC Chain of Custody Standard FSC-STD-40-004 V3-1 określa wymagania dotyczące identyfikowalności certyfikowanych włókien; przegląd FSC Deutschland dotyczący papieru i opakowań doprecyzowuje zastosowanie do produktów opakowaniowych. W przypadku PEFC obowiązują odpowiednie zasady certyfikacji łańcucha dostaw zgodnie z przeglądem PEFC dotyczącym opakowań oraz dokumentacją techniczną PEFC. 

6.4 Powłoki, laminaty i uszlachetnienia

Kartony wysyłkowe mogą być uszlachetniane lakierami ochronnymi (matowymi/błyszczącymi, opcjonalnie z niezadrukowanym lub nielakierowanym miejscem na datę lub kod) albo laminatami ochronnymi (transparentnymi, matowymi/błyszczącymi). Ponadto Labelprint24 oferuje laminowaną tekturę falistą, w przypadku której warstwa pokryciowa jest najpierw zadrukowywana oddzielnie metodą offsetową, a dopiero następnie łączona z tekturą falistą. Uszlachetnienia te pełnią przede wszystkim funkcję ochronną lub dekoracyjną i same w sobie nie stanowią oświadczenia środowiskowego, mogą jednak wpływać na możliwość recyklingu w rozumieniu punktu 1.

Ogólne oświadczenie dotyczące możliwości recyklingu uszlachetnionego kartonu wysyłkowego jest zatem dopuszczalne wyłącznie wtedy, gdy konkretna kombinacja uszlachetnień została odpowiednio zbadana lub oceniona. Taśmy klejące (np. w przypadku pudeł z klapą zamykaną na taśmę klejącą, FEFCO 0885) należy oceniać oddzielnie, w szczególności pod kątem ich składu materiałowego oraz możliwości usunięcia podczas procesu recyklingu.

Podstawa oświadczenia: ZSVR-Mindeststandard 2025 oraz FEFCO Corrugated Packaging Recyclability Guidelines 2025 uwzględniają powłoki, laminaty i kleje jako czynniki wpływające na możliwość recyklingu opakowań z tektury falistej. 4evergreen Recyclability Evaluation Protocol oraz Cepi Recyclability Laboratory Test Method, Version 3, 2025 dostarczają podstawowych metod badawczych służących do oceny uszlachetnionych konstrukcji z tektury falistej. 

6.5 Oszczędność materiału / kartony na wymiar

Oświadczenia dotyczące oszczędności materiału w przypadku kartonów wysyłkowych opisują zmniejszenie ilości zastosowanego materiału lub objętości opakowania w porównaniu z określoną podstawą porównawczą, np. dzięki wykonaniu kartonu dokładnie na wymiar zamiast zastosowania zbyt dużego standardowego kartonu z dodatkowym materiałem wypełniającym. Niezbędne funkcje opakowania, w szczególności ochrona zawartości, muszą przy tym zostać zachowane.

Oświadczenie takie jak „oszczędza zasoby” lub „zapobiega niepotrzebnemu zużyciu materiału” jest dopuszczalne wyłącznie wtedy, gdy odnosi się do konkretnego, ilościowo określonego lub przynajmniej możliwego do zrozumiałego uzasadnienia porównania (np. wyeliminowania materiału wypełniającego dzięki wykonaniu kartonu na wymiar); ogólne, niedostatecznie udokumentowane oświadczenie należy interpretować w sposób zawężający lub usunąć. Ponadto zmniejszenie masy lub objętości, które jedynie spełnia ustawowe wymagania minimalne PPWR, nie może być reklamowane jako samodzielne, dobrowolne działanie na rzecz środowiska.

Podstawa oświadczenia: Wymagania dotyczące minimalizacji masy i objętości przy jednoczesnym zachowaniu funkcji opakowania wynikają z rozporządzenia (UE) 2025/40 w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych (PPWR), art. 10 i załącznika IV. ZSVR-Mindeststandard 2025 również uwzględnia unikanie niepotrzebnego materiału wypełniającego jako kryterium oceny. Umweltbundesamt – informacje dotyczące opakowań wysyłkowych (aktualizacja 12.08.2026) umieszcza minimalizację materiału w handlu wysyłkowym w szerszym kontekście regulacyjnym. 

6.6 Funkcja ochronna / odporność na czynniki zewnętrzne

Oświadczenia takie jak „chroni przed czynnikami zewnętrznymi” lub „ochrona przed zarysowaniami, zabrudzeniami i wilgocią” opisują w tym kontekście fizyczną funkcję ochronną kartonu wysyłkowego przed czynnikami zewnętrznymi oddziałującymi na zapakowany produkt podczas transportu i przechowywania. Oświadczenie to opisuje funkcję ochrony produktu, a nie pozytywny wpływ kartonu na środowisko.

Rzeczywista funkcja ochronna zależy od wybranego rodzaju fali (fala E, B lub EB), związanej z nim wytrzymałości (do 10, 20 lub 30 kg) oraz ewentualnych lakierów lub laminatów ochronnych. Ogólne oświadczenie dotyczące ochrony jest dopuszczalne wyłącznie wtedy, gdy odnosi się do czynników zewnętrznych rzeczywiście istotnych dla konkretnego przypadku zastosowania; należy unikać niesprecyzowanych, ogólnych oświadczeń bez odniesienia do wybranej konfiguracji materiałowej.

Podstawa oświadczenia: Dane oświadczenie opiera się na specyficznych dla produktu danych technicznych dotyczących odporności na przebicie, odporności na przekłucie oraz odporności na zgniatanie krawędzi zastosowanego rodzaju tektury falistej. Informacje FEFCO dotyczące ochrony produktu zapewnianej przez tekturę falistą opisują z perspektywy branżowej właściwości ochronne opakowań z tektury falistej przed czynnikami mechanicznymi i klimatycznymi. 

6.7 Wielokrotnego użytku / ponownie zamykane

„Wielokrotnego użytku” oznacza opakowanie, które zostało zaprojektowane i wprowadzone do obrotu z myślą o wielokrotnym użyciu oraz realizowaniu wielu cykli w trakcie swojego cyklu życia. Należy odróżnić od tego możliwość ponownego zamknięcia podczas użytkowania, występującą na przykład w przypadku kartonów wysyłkowych z dnem wsuwanym, których dno można ponownie otworzyć, aby przechowywać karton w stanie złożonym na płasko.

Oświadczenie „wielokrotnego użytku” jest dopuszczalne wyłącznie wtedy, gdy karton wysyłkowy jest rzeczywiście zaprojektowany do wielu cykli i spełnia przewidziane w tym celu dodatkowe wymagania (np. dotyczące stabilności przy wielokrotnym użytkowaniu); sama możliwość ponownego zamknięcia podczas pierwszego użycia powinna być zatem określana jako „ponownie zamykany”, a nie jako „wielokrotnego użytku”.

Podstawa oświadczenia: Klasyfikacja opakowań wielokrotnego użytku opiera się na wymaganiach rozporządzenia (UE) 2025/40 (PPWR), art. 11. W przypadku kartonów wysyłkowych zaprojektowanych specjalnie jako systemy opakowań wielokrotnego użytku do transportu obowiązuje Blauer Engel DE-UZ 27 „Mehrweg-Verpackungssysteme für Transport und Versand”, wydanie 2025 (strona przeglądowa) zawierający szczegółowe wymagania dotyczące liczby cykli, stabilności i ponownego przygotowania do użycia. Umweltbundesamt – informacje dotyczące opakowań wielokrotnego użytku dodatkowo wyjaśnia rozróżnienie między możliwością ponownego zamknięcia a rzeczywistą możliwością wielokrotnego użytkowania. 

6.8 Udržitelné / šetrné k životnímu prostředí u přepravních kartonů

Pojmy „udržitelné“, „šetrné k životnímu prostředí“ a „šetřící zdroje“ jsou široce formulovaná environmentální tvrzení, která se mohou vztahovat k různým environmentálním vlastnostem a fázím životního cyklu. V souvislosti s přepravním kartonem se tyto pojmy proto vztahují výhradně na výslovně uvedený environmentální aspekt, například určitý podíl recyklovaných vláken nebo konkrétně hodnocenou úsporu materiálu. Toto omezení musí být jasně a zřetelně uvedeno v bezprostřední blízkosti samotného tvrzení, aby tvrzení nebylo považováno za obecné environmentální tvrzení ve smyslu směrnice (EU) 2024/825. Z jediné environmentální vlastnosti nelze odvodit komplexní pozitivní hodnocení celého přepravního kartonu nebo jeho celého životního cyklu.

Pokud je tvrzení navíc kvantifikováno, musí být v bezprostřední blízkosti tvrzení uveden rozpoznatelný a ověřitelný zdroj konkrétní hodnoty. Pokud takový zdroj chybí, musí být kvantifikované tvrzení odstraněno nebo nahrazeno obecným, nekvantifikovaným a úzce vymezeným tvrzením podle odstavce 1.

Základ tvrzení: Příslušné tvrzení vychází z produktově specifických údajů nebo hodnocení konkrétně uvedeného environmentálního aspektu. U přepravních kartonů slouží FEFCO Corrugated Packaging Recyclability Guidelines 2025 a ZSVR-Mindeststandard 2025 zejména k hodnocení vlastností souvisejících s recyklací a vlákny. Podle směrnice (EU) 2024/825 (Empowering Consumers Directive) jsou nekvalifikovaná obecná environmentální tvrzení zásadně nepřípustná, pokud není prokázán uznávaný a významný environmentální přínos, například prostřednictvím nařízení (ES) č. 66/2010 o ekoznačce EU — pokud ovšem není tvrzení jasně omezeno na konkrétní environmentální aspekt podle odstavce 1. 

7. Segment produktowy: Tuby

7.1 Możliwość recyklingu / monomateriałowe wykonanie tub laminowanych

Pojęcia „nadający się do recyklingu” i „możliwy do recyklingu” oznaczają w tym kontekście przydatność tuby do recyklingu tworzyw sztucznych, w ramach którego odzyskane materiały mogą być ponownie wykorzystywane jako surowce wtórne. W ocenie uwzględnia się całą konstrukcję tuby, w tym korpus tuby, ramię tuby, zamknięcie oraz ewentualne warstwy barierowe.

Tuba jest co do zasady uznawana za nadającą się do recyklingu jako monomateriałowa tylko wtedy, gdy jeden rodzaj polimeru (np. HDPE) stanowi zdecydowanie przeważającą część, a warstwy barierowe, takie jak EVOH, nie przekraczają niewielkiego udziału wagowego. Tuby ABL z warstwą aluminium pomiędzy warstwami tworzywa sztucznego są natomiast uznawane za materiał kompozytowy i co do zasady nie mogą być bezpośrednio poddawane recyklingowi w ramach recyklingu tworzyw sztucznych. Ogólne oświadczenie dotyczące możliwości recyklingu jest zatem dopuszczalne wyłącznie wtedy, gdy odnosi się do konkretnego typu tuby poddanego ocenie (monomateriałowa PP, monomateriałowa HDPE lub PBL o określonym udziale EVOH) i nie jest automatycznie przenoszone na cały asortyment tub.

Podstawa oświadczenia: ZSVR-Mindeststandard zur Bemessung des recyclinggerechten Designs von Verpackungen – Ausgabe 2025 zawiera szczegółowe kryteria oceny dla opakowań z tworzyw sztucznych, w tym tub. RecyClass-Guideline „Natural & White HDPE Containers and Tubes” oraz RecyClass Design Book 2026 (sekcja Mono-Material Tube Solutions) oceniają możliwość recyklingu monomateriałowych tub z HDPE, uwzględniając między innymi skład materiałowy, zamknięcia oraz ograniczone udziały kompatybilnych materiałów barierowych, takich jak EVOH. W przypadku konkretnego wariantu tuby należy dodatkowo uwzględnić specyficzne dla produktu dane dotyczące materiałów oraz, w stosownych przypadkach, dostępne wyniki badań lub certyfikaty. 

7.2 Bez aluminium

tuby, w przeciwieństwie do tub ABL (Aluminium Barrier Laminate), w których cienka warstwa aluminium pomiędzy warstwami tworzywa sztucznego pełni funkcję bariery. Oświadczenie to odnosi się wyłącznie do składu materiałowego korpusu tuby i należy je odróżnić od ogólnej możliwości recyklingu (zob. punkt 1) – tuba bez aluminium nie jest automatycznie możliwa do recyklingu, jeżeli inne elementy (np. zamknięcie lub powłoka) wpływają negatywnie na sortowanie i recykling.

Oświadczenie „bez aluminium” może odnosić się wyłącznie do konkretnego typu tuby (tuby PBL lub PP) i nie może być niedopuszczalnie przenoszone na tuby ABL z tego samego asortymentu ani stosowane ogólnie do całej oferty tub, jeżeli faktycznie oferowane są również warianty ABL.

Podstawa oświadczenia: Przegląd typów tub ETMA (Laminate Tubes) opisuje techniczne rozróżnienie pomiędzy tubami ABL z warstwą aluminium a tubami PBL lub PP bez zawartości aluminium. Ponadto RecyClass dokumentuje skład materiałowy rozwiązań tubowych bez aluminium na przykładzie certyfikowanych tub monomateriałowych z HDPE. 

7.3 Właściwości barierowe / ochrona przed czynnikami zewnętrznymi

Określenie „właściwości barierowe” oznacza w tym kontekście zdolność tuby do ochrony zawartości przed czynnikami zewnętrznymi, takimi jak tlen, promieniowanie UV, wilgoć lub utrata aromatu. Właściwość ta opisuje funkcję ochrony produktu, a nie pozytywny wpływ tuby na środowisko.

Rzeczywista skuteczność bariery zależy od rodzaju tuby (ABL z warstwą aluminium jako rozwiązanie o wysokiej barierowości w porównaniu z PBL z warstwą EVOH), a także od grubości i jakości danej warstwy barierowej. Ogólne oświadczenie takie jak „niezawodnie chroni przed czynnikami zewnętrznymi” jest dopuszczalne wyłącznie wtedy, gdy odnosi się do rzeczywiście zbadanych właściwości barierowych konkretnego typu tuby; należy unikać niesprecyzowanych, ogólnych oświadczeń bez odniesienia do faktycznie zastosowanego materiału. 

Podstawa oświadczenia: Dane oświadczenie opiera się na specyficznych dla produktu danych technicznych dotyczących zastosowanej warstwy barierowej. Przegląd właściwości tub ETMA (Barrier Properties) opisuje z perspektywy branżowej różne właściwości barierowe tub ABL i PBL w odniesieniu do tlenu, wilgoci i światła. 

7.4 Ponownie zamykana

„Ponownie zamykana” oznacza w tym kontekście, że tubę można wielokrotnie otwierać i ponownie zamykać za pomocą jej zamknięcia (zakręcanego lub wciskanego, flip-top), aby pobierać zawartość w porcjach. Właściwość tę należy odróżnić od rzeczywistej możliwości wielokrotnego użytkowania w rozumieniu opakowania wielokrotnego użytku – tuba ponownie zamykana jest przeznaczona do jednorazowego użycia aż do całkowitego opróżnienia, a następnie jest utylizowana, a nie ponownie napełniana ani wprowadzana do obrotu.

Oświadczenie „wielokrotnego użytku” nie byłoby zatem w tym znaczeniu właściwe w odniesieniu do tuby i należy je wyraźnie odróżnić od określenia „ponownie zamykana”.

Podstawa oświadczenia: Przegląd właściwości tub ETMA (Convenience i Resealability) opisuje możliwość ponownego zamknięcia jako funkcjonalną właściwość systemów zamknięć tub umożliwiającą pobieranie zawartości w porcjach. 

7.5 Kontakt z żywnością

Oświadczenia dotyczące przydatności tuby do kontaktu z żywnością odnoszą się w tym kontekście do przydatności zastosowanego laminatu do bezpośredniego kontaktu z żywnością, bez uwalniania jego składników w ilościach stanowiących zagrożenie dla zdrowia lub niedopuszczalnie zmieniających smak, zapach lub skład żywności.

Przydatność do kontaktu z żywnością może być deklarowana wyłącznie wtedy, gdy wszystkie warstwy laminatu mające kontakt z żywnością (w tym wewnętrzne warstwy tworzywa sztucznego oraz ewentualne kleje pomiędzy warstwami laminatu) spełniają odpowiednie wymagania, co zostało potwierdzone odpowiednimi deklaracjami zgodności dostawcy materiału.

Podstawa oświadczenia: Rozporządzenie (WE) nr 1935/2004 w sprawie materiałów i wyrobów przeznaczonych do kontaktu z żywnością określa podstawowe wymagania dotyczące bezpieczeństwa i obojętności materiałów. W szczególności w odniesieniu do materiałów z tworzyw sztucznych przeznaczonych do kontaktu z żywnością – stosowanych w tubach laminowanych PBL – rozporządzenie (UE) nr 10/2011 w sprawie materiałów i wyrobów z tworzyw sztucznych przeznaczonych do kontaktu z żywnością określa szczegółowe wymagania dotyczące limitów migracji oraz dozwolonych substancji wyjściowych. 

7.6 Zrównoważone / przyjazne dla środowiska tuby

Pojęcia „zrównoważony”, „przyjazny dla środowiska” i „oszczędzający zasoby” są szeroko rozumianymi oświadczeniami środowiskowymi, które mogą odnosić się do różnych właściwości środowiskowych oraz etapów cyklu życia. W odniesieniu do tuby pojęcia te odnoszą się zatem wyłącznie do wyraźnie wskazanego aspektu środowiskowego, na przykład właściwości monomateriałowej lub braku warstwy aluminium. Takie ograniczenie musi być jasno i wyraźnie wskazane w bezpośrednim otoczeniu samego oświadczenia, aby oświadczenie nie było traktowane jako ogólne oświadczenie środowiskowe w rozumieniu dyrektywy (UE) 2024/825. Z pojedynczej właściwości środowiskowej nie można wyprowadzać kompleksowej pozytywnej oceny całej tuby ani jej pełnego cyklu życia.

Jeżeli oświadczenie jest dodatkowo kwantyfikowane, w bezpośrednim otoczeniu oświadczenia należy wskazać rozpoznawalne i możliwe do zweryfikowania źródło konkretnej wartości. Jeżeli takie źródło nie istnieje, kwantyfikowane oświadczenie należy usunąć albo zastąpić ogólnym, niekwantyfikowanym i ściśle ograniczonym sformułowaniem zgodnie z ustępem 1.

Podstawa oświadczenia: Dane oświadczenie opiera się na specyficznych dla produktu danych lub ocenach konkretnego wskazanego aspektu środowiskowego. Przegląd ETMA dotyczący zrównoważonego rozwoju tub oraz RecyClass Design Book 2026 służą w szczególności do oceny właściwości rozwiązań tubowych związanych z recyklingiem i materiałami. Zgodnie z dyrektywą (UE) 2024/825 w sprawie wzmocnienia pozycji konsumentów na potrzeby transformacji ekologicznej (Empowering Consumers Directive) niekwalifikowane ogólne oświadczenia środowiskowe są zasadniczo niedopuszczalne, chyba że zostanie wykazane uznane i istotne osiągnięcie środowiskowe, na przykład poprzez rozporządzenie (WE) nr 66/2010 w sprawie oznakowania ekologicznego UE — chyba że oświadczenie zostanie wyraźnie ograniczone do konkretnego aspektu środowiskowego zgodnie z ustępem 1. 

8. Segment produktowy: Ulotki dołączane do opakowania

8.1 Możliwość recyklingu / zbiórka jako makulatura w przypadku ulotek dołączanych do opakowania

Pojęcia „nadający się do recyklingu” i „możliwy do recyklingu” oznaczają w tym kontekście przydatność ulotki dołączanej do opakowania do recyklingu makulatury, w ramach którego odzyskane włókna papierowe mogą być ponownie wykorzystywane jako surowce wtórne. Ponieważ ulotki dołączane do opakowania są zazwyczaj wykonane z niepowlekanego, bezdrzewnego papieru cienkiego, bez laminatów i elementów z tworzyw sztucznych, w stanie wyjściowym są na ogół uznawane za bezproblemowe z punktu widzenia recyklingu makulatury.

W ocenie należy jednak uwzględnić, że farby drukarskie, ich stopień pokrycia oraz ewentualne farby do stempli lub kolory specjalne (np. stosowane w elementach zabezpieczających) mogą wpływać na możliwość recyklingu. Ogólne oświadczenie dotyczące możliwości recyklingu jest zatem dopuszczalne wyłącznie wtedy, gdy zastosowane farby drukarskie i uszlachetnienia zostały odpowiednio zbadane lub zaklasyfikowane jako niekrytyczne.

Podstawa oświadczenia: Metody INGEDE dotyczące możliwości recyklingu produktów drukowanych oraz informacje INGEDE dotyczące możliwości recyklingu i oznakowania środowiskowego produktów drukowanych określają uznane metody badawcze służące do oceny możliwości recyklingu zadrukowanych produktów papierowych, w tym wpływu farb drukarskich na proces odbarwiania. EPRC Guide to an Optimum Recyclability of Printed Graphic Paper uzupełnia te informacje o praktyczne zalecenia dotyczące projektowania zadrukowanych produktów papierowych w sposób sprzyjający ich recyklingowi. Umweltbundesamt – informacje dotyczące makulatury informuje o obowiązujących w Niemczech strukturach zbiórki i odzysku makulatury. 

8.2 FSC / PEFC / certyfikowane włókna papierowe

Pojęcia „FSC” i „PEFC” odnoszą się do certyfikacji łańcucha dostaw (Chain of Custody) włókien papierowych i celulozowych wykorzystywanych w papierze cienkim ulotki dołączanej do opakowania. Potwierdzają one, że zastosowane włókna papierowe pochodzą z lasów zarządzanych w sposób zrównoważony oraz że identyfikowalność włókien w całym łańcuchu dostaw jest kompleksowo udokumentowana.

Stosowanie logo FSC lub PEFC albo odpowiedniego oznaczenia na ulotce dołączanej do opakowania jest dopuszczalne wyłącznie wtedy, gdy dla konkretnego produktu lub wykorzystanych włókien papierowych istnieje ważny certyfikat Chain of Custody, a sam zakład drukarski również posiada ważną certyfikację. Ponieważ ulotki dołączane do opakowania są często przetwarzane w przedsiębiorstwach farmaceutycznych i kosmetycznych podlegających wysokim wymaganiom regulacyjnym, należy dodatkowo sprawdzić, czy istnieje nieprzerwany łańcuch certyfikacji od producenta papieru do zakładu drukarskiego.

Podstawa oświadczenia: Przegląd FSC Niemcy dotyczący znaków towarowych FSC i produktów drukowanych oraz informacje FSC Niemcy dotyczące standardów Chain of Custody i recyklingu określają wymagania dotyczące identyfikowalności i prawidłowego oznakowania w zakładach drukarskich. W przypadku PEFC obowiązują odpowiednie wymagania zgodnie ze standardem PEFC Niemcy dotyczącym Chain of Custody oraz wymaganiami PEFC dotyczącymi zakładów drukarskich. 

8.3 Oszczędność materiału / niższa gramatura (cienki

Oświadczenia dotyczące oszczędności materiału w przypadku ulotek dołączanych do opakowania opisują zmniejszenie ilości zużywanego papieru, w szczególności poprzez zastosowanie cienkiego papieru drukowego o niższej gramaturze (np. 40–60 g/m²) w porównaniu ze zdefiniowaną podstawą porównawczą. Niezbędne funkcje ulotki dołączanej do opakowania, w szczególności wymagana prawem czytelność i kompletność obowiązkowych informacji, muszą przy tym zostać zachowane.

Niższej gramatury nie można zatem obniżać w dowolnym zakresie, ponieważ jest ona ograniczona minimalnymi wymaganiami regulacyjnymi dotyczącymi ulotek dołączanych do opakowania (m.in. wielkością czcionki, czytelnością oraz nieprzezroczystością zapobiegającą prześwitywaniu). Oświadczenie takie jak „oszczędza materiał” lub „oszczędza zasoby dzięki niższej gramaturze papieru” jest zatem dopuszczalne wyłącznie wtedy, gdy zastosowana gramatura nadal spełnia obowiązujące wymagania regulacyjne dotyczące czytelności i jakości.

Podstawa oświadczenia: Karty techniczne i specyfikacje produktów faktycznie stosowanych cienkich papierów drukowych dokumentują gramaturę właściwą dla danego produktu, nieprzezroczystość oraz inne istotne właściwości materiału. Minimalne wymagania regulacyjne dotyczące ulotek dołączanych do opakowania, w szczególności w zakresie czytelności i formatu, wynikają z wytycznych Komisji Europejskiej EudraLex Volume 2 dotyczących ulotek dołączanych do opakowania. 

8.4 Zrównoważone / przyjazne dla środowiska ulotki dołączane do opakowania

Pojęcia „zrównoważony”, „przyjazny dla środowiska” i „oszczędzający zasoby” są szeroko rozumianymi oświadczeniami środowiskowymi, które mogą odnosić się do różnych właściwości środowiskowych oraz etapów cyklu życia. W odniesieniu do ulotki dołączanej do opakowania pojęcia te odnoszą się zatem wyłącznie do wyraźnie wskazanego aspektu środowiskowego, na przykład certyfikacji włókien lub konkretnej, ocenionej właściwości związanej z możliwością recyklingu. Takie ograniczenie musi być jasno i wyraźnie wskazane w bezpośrednim otoczeniu samego oświadczenia, aby oświadczenie nie było traktowane jako ogólne oświadczenie środowiskowe w rozumieniu dyrektywy (UE) 2024/825. Z pojedynczej właściwości środowiskowej nie można wyprowadzać kompleksowej pozytywnej oceny całej ulotki dołączanej do opakowania ani jej pełnego cyklu życia.

Jeżeli oświadczenie jest dodatkowo kwantyfikowane, w bezpośrednim otoczeniu oświadczenia należy wskazać rozpoznawalne i możliwe do zweryfikowania źródło konkretnej wartości. Jeżeli takie źródło nie istnieje, kwantyfikowane oświadczenie należy usunąć albo zastąpić ogólnym, niekwantyfikowanym i ściśle ograniczonym sformułowaniem zgodnie z ustępem 1.

Podstawa oświadczenia: Dane oświadczenie opiera się na specyficznych dla produktu danych lub ocenach konkretnego wskazanego aspektu środowiskowego. Informacje niemieckiego Federalnego Urzędu Ochrony Środowiska (Umweltbundesamt) dotyczące papieru i produktów drukowanych oraz metody INGEDE dotyczące możliwości recyklingu służą w szczególności do oceny właściwości związanych z recyklingiem i włóknami. W przypadku szerszych, uznanych osiągnięć środowiskowych w rozumieniu wymogów EmpCo jako podstawę potwierdzenia można wykorzystać EU Ecolabel Komisji Europejskiej dla drukowanych produktów papierowych. Zgodnie z dyrektywą (UE) 2024/825 w sprawie wzmocnienia pozycji konsumentów na potrzeby transformacji ekologicznej (Empowering Consumers Directive) niekwalifikowane ogólne oświadczenia środowiskowe są zasadniczo niedopuszczalne, chyba że zostanie wykazane uznane i istotne osiągnięcie środowiskowe — chyba że oświadczenie zostanie wyraźnie ograniczone do konkretnego aspektu środowiskowego zgodnie z ustępem 1.